संत जॉन मारी वियानीचा सण
-वर्तनसाक्षी (१७८६-१८५९)
“बाई, तुझा विश्वास मोठा आहे, तुझी इच्छा सफळ होवो"
संपूर्ण जगभरच्या ख्रिस्तसभेने गौरविलेला आणि प्रमुख धर्मगुरूंचा आश्रयदाता म्हणून सन्मानित करण्यात आलेला संत जॉन मारी वियानी हा अत्यंत प्रतिकूल परिस्थितीत आणि धर्मगुरूविरोधी वातावरणात जन्माला आला. त्यावेळी युरोपात फ्रेंच राज्यकर्त्यांनी आणि नेपोलियन बोनापार्ट ह्यांच्या कारवायांनी जनजीवन संपूर्णत: विस्कळित केलेले होते.
फ्रान्समधील अत्यंत धार्मिक मातापित्यांच्या पोटी जन्म घेतलेल्या जॉन मारी वियानीचे शिक्षण कसेबसे आटोपलेले होते. वयाच्या १३ व्या वर्षी एका शेतात पेंढ्याच्या गंजीआड लपवून त्याला प्रथम ख्रिस्तशरीर संस्कार देण्यात आलेला होता. प्राथमिक शिक्षण अर्धवट झालेले असल्यामुळे त्याला गुरु विद्यालयातील शिक्षण करताना बऱ्याचशा अडचणींना तोंड द्यावे लागले. केवळ त्याच्या आध्यात्मिक सल्लागारांच्या सूचनेवरून, त्याच्या वैयक्तिक प्रार्थना व श्रद्धेच्या बाबतीत त्याने गाठलेल्या उंचीमुळे इ. स. १८१५ साली त्याने दीर्घकाळ अपेक्षिलेले धर्मगुरूपद त्याला प्राप्त झाले.
तीन वर्षानंतर त्याला आर्स नावाच्या एका खेड्यात सहाय्यक धर्मगुरू म्हणून पाठविण्यात आले. त्यांची नेमणूक करताना व्हिकर जनरल म्हणाले, 'हे बघा फा. जॉन, त्या धर्मग्रामात देवाविषयी फारसा उत्साह आणि ओढ लोकांना वाटत नाही. तुम्ही नक्कीच त्यांच्यात देवा-धर्माविषयी आवड निर्माण कराल अशी माझी खात्री आहे.' व्हिकर जनरलनी सांगितल्याप्रमाणे आर्स खेड्यामध्ये राहणारे खेडूत आणि शेतकरी आध्यात्मिक व नैतिक दृष्ट्या खरोखरच मागासलेले होते. व्यसनाधीनता आणि ओंगळवाणे नाच-गाणे ह्यामुळे त्यांच्या जीवनात बऱ्याच अपप्रवृत्तींनी नुसता धुमाकूळ घातलेला होता.
फा. जॉन मारी वियानी दररोज शांतपणे आपल्या धर्मग्रामातील आजारी आणि गोरगरीब ह्यांना भेटी देऊ लागले. आपल्या धर्मग्रामातील लोकांचे नैतिक अधःपतन पाहून ते अस्वस्थ झाले. लोकांच्या परिवर्तनासाठी तासन्तास गुडघ्यांवर ते अतिपवित्र साक्रामेंतासमोर प्रार्थना करू लागले. त्यांच्या वतीने आपल्या शरीराला कष्ट देऊ लागले. सर्व प्रकारचा त्याग, प्रायश्चित्त आणि आत्मक्लेश ते करू लागले. आपल्या प्रवचनांमधून ते दैनंदिन जीवनात ख्रिस्ती धर्माचे पालन कसे करावे ते साध्या सोप्या भाषेत व अनेक उदाहरणांनी आपल्या भाविकांना पटवून देऊ लागले.
फा. जॉन ह्यांनी लोकांच्या आध्यात्मिक जडणघडणीसाठी अतिपवित्र साक्रामेंताची भक्ती करणाऱ्यांचा एक संघदेखील सुरू केला. परंतु ह्या सर्वांचा कळस म्हणजे कुमसाराच्या वेळी फा. जॉन ह्यांनी पश्चात्तापी भाविकांना केलेले मोलाचे मार्गदर्शन !
त्यांच्या मते, "जे पवित्र आत्म्याच्या प्रेरणेने जीवन जगतात त्यांना परमेश्वर आपले मार्ग व शहाणपण प्रकट करीत असतो. त्यामुळेच बऱ्याच अडाणी लोकांना ज्ञानी व विचारवंतांपेक्षा चांगले जीवन जगताना आपण पाहतो."
हळूहळू आपल्या पश्चात्तापी भाविकांची अंत:करणे जाणण्याचे सामर्थ्य फा. जॉन ह्यांना प्राप्त झाले. एखाद्या व्यक्तीने कुमसारात कुठले जरी पाप लपवून ठेवले तरी फा. जॉन त्या भाविकाला त्या पापाची आठवण करून देत. भविष्याचा अचूक वेध घेण्याची क्षमतादेखील त्यांच्याठायी कार्यरत झालेली होती. पुढे तर रोगी लोकांना ते केवळ आपल्या एका स्पर्शाने बरे करीत असत.
आर्स गावाची नैतिक व आध्यात्मिक प्रगती झालीच; परंतु आता फा. जॉन ह्यांची कीर्ती ऐकून युरोपभरचे लोक तिथे येऊ लागले. त्यामुळे फ्रेंच सरकारनेलियॉन्स रेल्वे स्टेशनवर आर्ससाठी एक खास तिकीट खिडकी उघडली. पाच जादा बसेस सुरू केल्या.
फा. जॉन मारी वियानी दिवसाला १४ ते १८ तास कुमसारासाठी बसू लागले. उन्हाळ्यातील उकाडा आणि हिवाळ्यातील कडाक्याची थंडी फा. जॉन ह्यांना आपल्या भाविकांविषयीच्या तळमळीपासून परावृत्त करू शकली नाही. कधी कधी ते रात्री एक वाजेपर्यंत कुमसाराला बसत. तब्बल २० वर्षे जवळ जवळ २ दशलक्ष लोकांना त्यांनी प्रायश्चित्त संस्कार दिला असावा. त्यात कार्डिनल्स, बिशप्स, धर्मगुरू, व्रतस्थ, सामान्य जनता अशा जीवनातल्या सर्व स्तरातील लोकांचा समावेश होता. आजारी, वृद्ध, अपंग, निराधार ह्यांनादेखील ते मार्गदर्शन करीत. आरोग्यदान देत. हे त्यांचे प्रेषितकार्य त्यांना अधिक प्रभावीपणे करता यावे म्हणून बिशपांनी त्यांना धर्मगुरूंच्या वार्षिक (तपसाधनेपासून) रिट्रीटपासून खास सूट दिलेली होती.
उत्साह, कळकळ, तळमळ, नम्रता, सहनशीलता, गरिबीचे व्रत आणि उद्योगप्रियता अशा विविध गुणांनी संपन्न असलेल्या फा. जॉन ह्यांची शरीरयष्टी मात्र किरकोळ स्वरूपाची होती. ४० वर्षे केवळ उकडलेली बटाटी खाणे, सैतानी हल्ल्यांचा प्रतिकार करणे, बेसुमार जागरण करणे अशा अवस्थेत घालविल्यामुळे त्यांची प्रकृती आणखी खालावली.
त्यांच्या या सेवाकार्यामुळे ख्रिस्तसभेने त्यांच्या हयातीतच त्यांचा सन्मान केला. फ्रेंच सरकारने त्यांना 'ए नाईट ऑफ द लिजन ऑफ ऑनर' हा किताब देऊन गौरविले. फा जॉन ४ ऑगस्ट १८५९ साली स्वर्गवासी झाले आणि पोप पायस अकरावे ह्यांनी इ.स. १९२५ साली त्यांना संत म्हणून सन्मानित केले.
चिंतन : देवाला अर्पण केल्याशिवाय आपण ज्या गोष्टी करतो त्या पूर्णपणे व्यर्थ होतात. संत जॉन मारी वियानी
ख्रिस्तसभा आज धर्मगुरुंचा आश्रयदाता संत जॉन वियात्री ह्यांचा सन्मान करीत आहे. गरीबीचे व्रत घेऊन संत जॉन वियात्री ह्यांनी श्रद्धावंतांना खऱ्या ख्रिस्ती जीवनाची ओळख करून दिली. ह्या महान संताचा आदर्श आपल्या सर्वांना प्रेरणादायी ठरावा.
0 टिप्पण्या